Met vriendelijk ogende houten huizen, omgeven door strak gekortwiekte gazons en vaak voorzien van  een Amerikaanse vlag, ademt de Berkshires een aangeharkt Zwitserlandgevoel uit. In dit heuvelachtige gebied in het noordwesten van Massachusetts hebben veel gefortuneerde inwoners van New York en Boston hun tweede huis. ’s Zomers heerst hier veel culturele activiteit. Op het beroemde Tanglewoodfestival spelen de groten van de klassieke muziek en ook het gereputeerde Jacobs Pillow Dance festival is hier gevestigd. Hier speelt de manifestatie NL, a  season of Dutch art in the Berkshires zich af. Het is een grootschalige presentatie van Nederlandse kunst die tot eind augustus duurt. Het Zapp String Quartet speelt concerten, Ish doet workshops, Nederlands Dans Theater, maar ook Guy en Roni spelen dansvoorstellingen. Dood Paard speelt Medeia en Ulrike Quade doet een artist in residence project in MASS MoCA, het gigantische complex voor eigentijdse kunst in North Adams. Frans Brüggen en de Nederlandse Bachvereniging komen naar het Tanglewoodfestival. het is slechts een greep uit het veelomvattende programma. Belangrijkste doelen van de manifestatie zijn de profilering van Nederland als producent van hoogwaardige kunst en om artiesten te helpen voet aan de grond te krijgen in de Verenigde Staten. Of dat gaat lukken is nu nog niet goed te overzien, maar tijdens de opening afgelopen weekend in North Adams, waren veel artiesten zeer positief gestemd. Het sterke optreden van het Zapp String Quartet dat net zo makkelijk wereldmuziek, jazz als eigentijds klassiek speelt, oogstte veel positieve respons bij het gevarieerd samengestelde publiek. Emile Visser is enthousiast: “Voor ons komt dit als een geschenk. Toen wij vorig jaar bij het project betrokken raakten, waren we net bezig met opdrachten aan Amerikaanse componisten. We financieren dat zelf met de Anton Kersjesprijs die we vorig jaar hebben gewonnen. Dat we deze composities nu in de Verenigde Staten kunnen spelen, komt fantastisch uit. Wij willen graag van onze muziek kunnen leven. De Nederlandse markt is te klein, dus we moeten wel naar het buitenland. Volgens jaar staat een tournee in Canada gepland. Misschien kunnen we hierdoor volgend jaar ook meer optredens in de Verenigde Staten doen.” Het totale project kost ongeveer 2 miljoen waarvan 600.000 euro is afgedekt door Nederlandse subsidies. In Nederland speelt de Stichting Internationale Culturele Activiteiten (SICA) een coördinerende rol. Het consulaat in New York jaagt veel activiteiten aan en verzorgt de publiciteit. De keuzes voor de programmering zijn echter voornamelijk door de Amerikaanse partners zelf gemaakt. Joe Thompson, directeur van MassMoca: “Onze curatoren waren al bekend met verschillende Nederlandse kunstenaars zoals Erik van Lieshout, Theo Jansen en Dré Wapenaar. Daar zijn we erg enthousiast over. De Nederlanders zijn lekker eigenzinnig en hun werk is heel verfrissend, brutaal en origineel. Dat zien we in verschillende disciplines terug. We zijn in Nederland samen met mensen van het consulaat en van de SICA gaan kijken met wie we nog meer zouden willen werken. Daar is de samenwerking met Fransje Killaars en Ulrike Quade uit voort gekomen.”
Wie zich in de Verenigde Staten wil profileren met kunst moet in New York zijn. Jeanne Wikler, cultureel attaché in New York, legt uit waarom daar niet voor gekozen is. “Het hele project is organisch gegroeid. Jacob’s Pillow Dance Festival wilde graag het Nederlands Dans Theater programmeren en in het contact bleek dat ze ook graag een tweede Nederlandse dansgroep wilden. Toen ontstond het idee om een grote presentatie op te zetten. In New York is de concurrentie moordend en zijn de prijzen hoog, maar bovendien is de Berkshires een gebied waar veel culturele activiteiten zijn, waar mensen uit New York en Boston op af komen. Daarnaast weten we ons hier gesteund door partners met naam en faam zoals het Tanglewood Festival. Daar speelt de absolute wereldtop en komen jaarlijks 325.000 mensen op af.” Wikler vindt ook dat de Nederlandse kunstwereld hier nog veel kennis kan opdoen. “Het kunstklimaat is hier heel anders. Fondswerving is van vitaal belang. De Brooklyn Acadamy of Music bijvoorbeeld heeft meer dan twintig fondswervers in dienst. Het is hier geëvolueerd tot een echte wetenschap.” Een dag na de openingsmanifestatie woont een Nederlandse delegatie van ambtenaren en diplomaten een gala bij van het Jacob’s Pillow Dance Festival waar geldgevers in het zonnetje worden gezet. Meer dan zeshonderd mensen zitten aan keurig gedekte tafels waar een couvert ruim driehonderd dollar kost. De delegatie kijkt zijn ogen uit als na het hoofdgerecht de beste parkeerplaats voor het festivalterrein geveild wordt. De opbrengst is 2300 dollar. Zou de koper ervan ook 15 dollar willen uitgeven aan een kaartje voor De gesluierde monologen?

www.nl-berkshires.org